Havalı pompa Hava  ile çalışan diyaframlı pompalar (kısaca “havalı pompalar”) endüstrinin birçok alanında kullanılan bir pozitif deplasmanlı pompa çeşitidir. Emme basma tulumbaya benzer prensipte çalışır. Havalı diyafram pompalar elektrik motoru ile değil basınçlı hava ile tahrik edilir. Pompanın akış kapasitesine ve işletme şartlarının gerek duyduğu basınç değerine bağlı olarak uygun kapasitedeki bir kompresörün hava hattına bağlanarak çalıştırılır.

Elektrikle çalışmadığı için patlamazlık (ex-proof) özelliği vardır. Bu sebeple akaryakıt, solvent (çözücü) ve diğer bir çok yanıcı ve parlayıcı akışkanın pompalanmasında sıklıkla tercih edilmektedirler. Derinden emiş yapabilme, kuru olarak çalışabilme   özelliklerinin yanı sıra, pompalama debisi ve basıncının çok kolay ayarlanır. Bu sebeple havalı pompalar bir çok endüstride, transfer sirkülasyon, dolum, dozlama gibi çok çeşitli uygulamalarda kullanılmaktadır.

Versa grafik

Versa-Matic Diyaframlı Pompalar şu ana komponentlerden oluşur:

Sıvı ile Temas eden parçalar
-Alt ve Üst Manifoldlar
-Sağ ve Sol Gövde Parçaları
-2 ad.Diyafram ( gövde parçaları içinde)
-4 ad. Top Valf yada klape valf (manifoldların içinde)
-4 ad. Valf Yatağı, top valflere yataklama yapar.

Sıvı ile Temas etmeyen parçalar
-Hava Manifoldu (hava valfi ve iki diyaframı birbirine bağlayan
şaft ve hava çıkış(egzost) bölümlerinden oluşur)

Basınçlı hava, hava valfine dolar ve içindeki düzenek vasıtasıyla önce bir taraftaki diyaframın arka boşluğuna dolar, bunun sonucunda arkadan itilen diyafram ön tarafındaki sıvıya basınç uygular ve bu basınç ile alt manifolddaki top valf kapanır, üst manifolddaki top valf açılır. Böylece gövdenin bir tarafındaki sıvı boşaltılmış olur.
-Şaftın diğer tarafındaki çekilen diyaframın hareketinde ise tam tersi olarak alt manifolddaki top valf açılır, üst manifolddaki top valf kapanır, yani bu bölüme de sıvı emişi olur.
-Hava valfinin, manifold içindeki havayı periyodik olarak sağ ve sol diyaframlara yönlendirmesi sonucunda sürekli bir taraftan emme, bir taraftan da basma hareketi devam eder.
-Gelen ve kullanılan havanın fazlası manifoldun çıkışından
(egzost) tahliye edilir.